
Mức phạt hành vi cố ý găm xăng chờ hàng trái phép theo quy định mới nhất (hình ảnh từ Internet)
Pháp luật không quy định về khái niệm “găm” xăng dầu. Tuy nhiên, “găm” xăng dầu có thể hiểu là hành vi có dấu hiệu đầu cơ tích trữ xăng, dầu. Cụ thể là khi các cửa hàng đồng loạt đóng cửa sớm, một số cây xăng đóng cửa không bán, số khác bán cầm chừng, nhỏ giọt, nhiều cửa hàng còn xăng nhưng tích trữ không bán cho người dân và có dấu hiệu găm hàng chờ tăng giá.
Theo quy định của pháp luật, nếu các cửa hàng xăng dầu cố ý đầu cơ, găm hàng, chờ lên giá để trục lợi thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
* Phạt hành chính
Về mức phạt hành chính, tại khoản 1 Điều 31 Nghị định 98/2020/NĐ-CP được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 24/2025/NĐ-CP, hành vi đầu cơ hàng hóa bị phạt như sau:
|
STT |
Giá trị hàng hóa mua vét, mua gom |
Mức phạt tiền |
|
1 |
Từ 50.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng |
05 - 10 triệu đồng |
|
2 |
Từ 100.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng |
10 - 20 triệu đồng |
|
3 |
Từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng |
20 - 50 triệu đồng |
|
4 |
Từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.000.000.000 đồng mà không bị truy cứu trách nhiệm hình sự) |
50 - 80 triệu đồng |
|
5 |
Từ 1.000.000.000 đồng trở lên mà không bị truy cứu trách nhiệm hình sự) |
80 - 100 triệu đồng |
Ngoài ra, vi phạm các hành vi trên còn có thể bị áp dụng các hình thức xử phạt bổ sung như: Tịch thu tang vật đối với hành vi vi phạm; Tước quyền sử dụng giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh, giấy phép kinh doanh, chứng chỉ hành nghề hoặc đình chỉ hoạt động kinh doanh từ 06 - 12 tháng.
Trường hợp găm hàng để trục lợi, Điều 32 Nghị định 98/2020/NĐ-CP được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 17/2022/NĐ-CP cũng quy định:
|
STT |
Hành vi vi phạm |
Mức phạt tiền |
|
1 |
Cắt giảm địa điểm bán hàng; cắt giảm phương thức bán hàng (từ bán buôn sang bán lẻ) khác với trước đó; quy định, niêm yết hoặc bán hàng theo định lượng, đối tượng mua khác trước; cắt giảm thời gian bán hàng hoặc thời gian cung ứng hàng hóa khác trước mà không có lý do chính đáng |
05 - 10 triệu đồng |
|
2 |
Cắt giảm lượng hàng hóa bán ra thị trường; ngừng bán hàng hóa; không mở cửa hàng hoặc địa điểm giao dịch để bán hàng; mở cửa hàng nhưng không bán hàng mà không có lý do chính đáng |
10 - 20 triệu đồng |
|
3 |
Găm hàng trong kho vượt quá 150% so với lượng hàng tồn kho trung bình của 03 tháng liền kề trước đó |
20 - 30 triệu đồng |
Bên cạnh đó, còn có thể bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là: Tịch thu tang vật đối với hành vi găm hàng vượt mức tồn kho quy định và Tước quyền sử dụng giấy phép kinh doanh, chứng chỉ hành nghề từ 03 - 06 tháng.
* Truy cứu trách nhiệm hình sự
theo Điều 196 Bộ luật Hình sự 2015, người nào lợi dụng tình hình khan hiếm hoặc tạo ra sự khan hiếm giả tạo trong tình hình thiên tai, dịch bệnh, khó khăn về kinh tế… mua vét hàng hóa thuộc danh mục mặt hàng bình ổn giá hoặc thuộc danh mục hàng hóa được Nhà nước định giá nhằm bán lại để thu lợi bất chính có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội "Đầu cơ" như sau:
(1) Người nào lợi dụng tình hình khan hiếm hoặc tạo ra sự khan hiếm giả tạo trong tình hình thiên tai, dịch bệnh, chiến tranh hoặc tình hình khó khăn về kinh tế mua vét hàng hóa thuộc danh mục mặt hàng bình ổn giá hoặc thuộc danh mục hàng hóa được Nhà nước định giá nhằm bán lại để thu lợi bất chính thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
- Hàng hóa trị giá từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng;
- Thu lợi bất chính từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.
(2) Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 1.500.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 07 năm:
- Có tổ chức;
- Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;
- Lợi dụng danh nghĩa cơ quan, tổ chức;
- Hàng hóa trị giá từ 1.500.000.000 đồng đến dưới 3.000.000.000 đồng;
- Thu lợi bất chính từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.000.000.000 đồng;
- Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội.
(3) Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 1.500.000.000 đồng đến 5.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 07 năm đến 15 năm:
- Hàng hóa trị giá 3.000.000.000 đồng trở lên;
- Thu lợi bất chính 1.000.000.000 đồng trở lên;
- Tái phạm nguy hiểm.
(4) Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
(5) Pháp nhân thương mại phạm tội quy định tại Điều này, thì bị xử phạt như sau:
- Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại (1), thì bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng;
- Phạm tội thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm a, d, đ và e khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 1.000.000.000 đồng đến 4.000.000.000 đồng;
- Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại(3), thì bị phạt tiền từ 4.000.000.000 đồng đến 9.000.000.000 đồng;
- Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.
Về giải pháp Quỹ bình ổn giá xăng dầu và thuế bảo vệ môi trường, Thủ tướng đồng ý về nguyên tắc với kiến nghị của Bộ Công Thương sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu, sử dụng bảo đảm đúng các quy định; áp dụng ngay trong ngày 11/3. Trường hợp cần thiết, Bộ Tài chính căn cứ quy định tại Quy chế làm việc của Chính phủ, để báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định và báo cáo Chính phủ tại phiên họp gần nhất. Bộ Tài chính đề xuất ngay phương án điều chỉnh thuế bảo vệ môi trường đối với các mặt hàng xăng dầu về 0, báo cáo Chính phủ trong ngày 12/3.