Các trường đại học rà soát lại chiến lược phát triển, trình cơ quan quản lý phê duyệt trước 01/01/2027

Các trường đại học rà soát lại chiến lược phát triển, trình cơ quan quản lý phê duyệt trước 01/01/2027 (Hình từ Internet)

Các trường đại học rà soát lại chiến lược phát triển, trình cơ quan quản lý phê duyệt trước 01/01/2027

Quốc hội thông qua Luật Giáo dục đại học 2025 có hiệu lực từ 01/01/2026.

Theo đó quy định một số nội dung chuyển tiếp như sau:

- Cơ sở giáo dục đại học công lập có trách nhiệm rà soát sứ mạng cụ thể, chiến lược phát triển phù hợp với quy định của Luật này, trình cơ quan quản lý trực tiếp phê duyệt trong thời hạn 12 tháng kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2026.

- Hồ sơ thành lập, chia, tách, sáp nhập, giải thể cơ sở giáo dục đại học, phân hiệu của cơ sở giáo dục đại học, chuyển trường đại học thành đại học, liên kết các trường đại học thành đại học, công nhận đại học quốc gia, đại học vùng, đã được nộp hợp lệ cho cơ quan hoặc người có thẩm quyền trước ngày 01 tháng 01 năm 2026 thì cơ quan hoặc người có thẩm quyền đó tiếp tục thụ lý, giải quyết theo quy định của pháp luật tại thời điểm nộp hồ sơ, kể cả trong trường hợp thẩm quyền giải quyết thủ tục hành chính đó đã điều chỉnh theo quy định của Luật này.

- Cơ sở giáo dục đại học đã có quyết định thành lập, chia, tách, sáp nhập ban hành trước ngày 01 tháng 01 năm 2026 tiếp tục thực hiện theo các nội dung ghi trong quyết định và phải đáp ứng chuẩn cơ sở giáo dục đại học được ban hành trước ngày 01 tháng 01 năm 2026 trong thời hạn 48 tháng kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2026. Trường hợp chuẩn cơ sở giáo dục đại học được sửa đổi, bổ sung trong thời hạn này thì thực hiện theo hướng dẫn của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.

- Hồ sơ cấp phép hoạt động giáo dục đại học đã được nộp hợp lệ cho cơ quan hoặc người có thẩm quyền trước ngày 01 tháng 01 năm 2026 thì cơ quan hoặc người có thẩm quyền đó tiếp tục thụ lý, giải quyết theo quy định của pháp luật tại thời điểm nộp hồ sơ, kể cả trường hợp thẩm quyền giải quyết thủ tục hành chính đó đã điều chỉnh theo quy định của Luật này.

- Hồ sơ mở ngành đào tạo đã được nộp hợp lệ cho cơ quan hoặc người có thẩm quyền trước ngày 01 tháng 01 năm 2026 thì cơ quan hoặc người có thẩm quyền đó tiếp tục thụ lý, giải quyết theo quy định của pháp luật tại thời điểm nộp hồ sơ, kể cả trường hợp thẩm quyền giải quyết thủ tục hành chính đó đã điều chỉnh theo quy định của Luật này.

- Cơ sở đào tạo đã có quyết định mở ngành ban hành trước ngày 01 tháng 01 năm 2026 tiếp tục thực hiện theo các nội dung ghi trong quyết định và phải đáp ứng chuẩn chương trình đào tạo được ban hành trước ngày 01 tháng 01 năm 2026 trong thời hạn 36 tháng kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2026. Trường hợp chuẩn chương trình đào tạo được sửa đổi, bổ sung trong thời hạn này thì thực hiện theo hướng dẫn của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.

- Phân hiệu của cơ sở giáo dục đại học đã có quyết định cấp phép hoạt động, các địa điểm đào tạo đang triển khai thực hiện hoạt động giáo dục đại học trước ngày 01 tháng 01 năm 2026 thì được tiếp tục hoạt động và phải đáp ứng quy định về phân hiệu, địa điểm đào tạo của Luật này trong thời hạn 48 tháng kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2026. Trường hợp quy định về phân hiệu, địa điểm đào tạo được sửa đổi, bổ sung trong thời hạn này thì thực hiện theo hướng dẫn của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Chiến lược phát triển giáo dục đại học theo Luật Giáo dục đại học 2025

Theo Điều 7 Luật Giáo dục đại học 2025 chiến lược phát triển giáo dục đại học được quy định như sau:

1. Chiến lược phát triển giáo dục đại học xác định tầm nhìn, mục tiêu tổng thể, các định hướng lớn phát triển giáo dục đại học trong từng giai đoạn bảo đảm phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng và an ninh.

2. Nội dung chủ yếu của chiến lược phát triển giáo dục đại học bao gồm:

- Định hướng phát triển mạng lưới cơ sở giáo dục đại học, bảo đảm cân đối vùng miền, gắn với mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng và an ninh;

- Xác định ngành, lĩnh vực ưu tiên trong từng giai đoạn;

- Phát triển, nâng cao năng lực đội ngũ giảng viên, cán bộ quản lý, nhân lực khoa học và công nghệ trong cơ sở giáo dục đại học;

- Định hướng nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu ứng dụng, phát triển công nghệ mới, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế.

3. Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chiến lược phát triển giáo dục đại học.

Đồng thồi tại Điều 12 Luật quy định sứ mạng, chức năng của cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục khác có hoạt động giáo dục đại học như sau:

1. Cơ sở giáo dục đại học có sứ mạng, chức năng đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao, phát triển nhân tài, nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển giao tri thức, phục vụ xã hội, đất nước, nhân loại.

2. Đại học vùng thực hiện sứ mạng, chức năng quy định tại khoản 1 Điều này; tập hợp nguồn lực, thúc đẩy liên kết vùng, hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội của vùng; góp phần thực hiện chiến lược phát triển quốc gia.

3. Cơ sở giáo dục khác có hoạt động giáo dục đại học thực hiện sứ mạng, chức năng theo lĩnh vực chuyên môn và nhiệm vụ được giao; phục vụ phát triển ngành, lĩnh vực, địa phương và quốc gia theo quy định của pháp luật và điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.

* Theo Nghị quyết 71-NQ/TW năm 2025 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Bộ Chính trị chủ trương đổi mới mạnh mẽ thể chế, tạo cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội cho phát triển giáo dục và đào tạo thông qua các nội dung như sau:

- Tập trung hoàn thiện các quy định pháp luật để kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn, nút thắt về thể chế, cơ chế, chính sách; nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác xây dựng và thực thi pháp luật; thúc đẩy đổi mới sáng tạo và kiến tạo phát triển giáo dục và đào tạo. Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân bổ nguồn lực, tăng cường tự chủ, tự chịu trách nhiệm của cơ sở giáo dục gắn với kiểm tra, giám sát hiệu quả; giảm đầu mối cơ quan quản lý đối với các cơ sở giáo dục, bảo đảm nguyên tắc gắn trách nhiệm quản lý chuyên môn với quản lý nhân sự và tài chính, tăng cường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ quản lý giáo dục phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Xây dựng hệ thống giáo dục mở, liên thông, thúc đẩy học tập suốt đời và xây dựng xã hội học tập.

- Có chính sách ưu đãi đặc thù, vượt trội cho đội ngũ nhà giáo; nâng phụ cấp ưu đãi nghề đối với cơ sở giáo dục mầm non và phổ thông lên tối thiểu 70% cho giáo viên, tối thiểu 30% cho nhân viên, 100% cho giáo viên ở khu vực đặc biệt khó khăn, biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Xây dựng chính sách phù hợp để huy động được người giỏi ngoài lực lượng nhà giáo tham gia giảng dạy, huấn luyện trong các cơ sở giáo dục; thực hiện chế độ giảng viên đồng cơ hữu cho những người giỏi đang công tác tại các đơn vị sự nghiệp công lập; có cơ chế khuyến khích huy động người giỏi chủ trì các hoạt động nghiên cứu khoa học tại các cơ sở giáo dục.

- Bảo đảm quyền tự chủ đầy đủ, toàn diện cho các cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp không phụ thuộc vào mức độ tự chủ tài chính. Hoàn thiện các quy định về biên chế, tiêu chuẩn, điều kiện, quy trình tuyển dụng, bổ nhiệm đối với giáo sư, phó giáo sư và các chức danh giảng viên khác phù hợp với thông lệ quốc tế và thực tiễn Việt Nam, trên cơ sở đó giao các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp tự quyết định và thực hiện phù hợp với điều kiện của nhà trường, quyết định tuyển dụng, thuê giảng viên, bổ nhiệm chức danh lãnh đạo, quản lý đối với người giỏi từ nước ngoài.

- Đổi mới căn bản cơ chế, chính sách tài chính và đầu tư cho giáo dục, đào tạo. Phân bổ ngân sách nhà nước cho các cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp dựa trên sứ mạng, chất lượng và hiệu quả theo cơ chế thống nhất trong toàn ngành; ưu tiên đặt hàng, giao nhiệm vụ đối với các ngành, lĩnh vực trọng điểm theo kết quả đầu ra.

- Chi ngân sách nhà nước cho giáo dục và đào tạo đạt tối thiểu 20% tổng chi ngân sách nhà nước, trong đó phân bổ chi đầu tư đạt ít nhất 5% tổng chi ngân sách nhà nước và chi cho giáo dục đại học đạt ít nhất 3% tổng chi ngân sách nhà nước. Thống nhất chủ trương xây dựng và triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia mới về hiện đại hoá, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026 - 2035; ưu tiên đầu tư cho giáo dục đại học.

- Mở rộng các chính sách hỗ trợ tài chính, tín dụng ưu đãi cho người học, không để học sinh, sinh viên nào bỏ học vì điều kiện tài chính. Xây dựng và triển khai Đề án đào tạo tài năng, ưu tiên các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật và công nghệ. Thành lập Quỹ học bổng quốc gia và phát huy hiệu quả các quỹ khuyến tài, khuyến học khác từ nguồn ngân sách nhà nước và các nguồn hợp pháp khác để khuyến khích học tập và phát triển sự nghiệp giáo dục.

- Nâng chuẩn cơ sở giáo dục ở tất cả cấp học, quy định diện tích tối thiểu, quy chuẩn, tiêu chuẩn từng bước tiệm cận khu vực, quốc tế. Ưu tiên dành quỹ đất sạch, cho phép chuyển đổi linh hoạt mục đích sử dụng đất sang đất giáo dục; tập trung giải phóng mặt bằng, giao đất sạch cho các dự án giáo dục, đào tạo. Không thu tiền sử dụng đất, giảm tiền thuê đất, tiền thuế đất đối với các cơ sở giáo dục trong nước. Không áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cơ sở giáo dục công lập, cơ sở giáo dục tư thục hoạt động không vì lợi nhuận. Ưu tiên dành trụ sở cơ quan nhà nước dôi dư sau sắp xếp cho các cơ sở giáo dục; cho phép áp dụng hình thức cho thuê công trình thuộc sở hữu nhà nước đối với cơ sở giáo dục tư thục.

- Xây dựng cơ chế, chính sách đủ mạnh khuyến khích tổ chức, doanh nghiệp đầu tư phát triển giáo dục, đào tạo; đẩy mạnh hợp tác công tư; mở rộng hợp tác, liên kết giữa các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, cơ sở nghiên cứu, tổ chức, doanh nghiệp trong và ngoài nước; ưu tiên vốn tín dụng cho các dự án phát triển giáo dục và đào tạo. Xây dựng khung khổ pháp lý để hình thành quỹ tài trợ cho các cơ sở giáo dục huy động vốn cộng đồng.