Đề xuất bố trí hơn 14 nghìn tỷ đồng tháo gỡ vướng mắc 11 dự án BOT (Hình từ Internet)
Theo Dự thảo Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ vướng mắc một số dự án đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông theo hình thức hợp đồng BOT (sau đây gọi là Dự thảo Nghị quyết), đề xuất bố trí hơn 14 nghìn tỷ đồng tháo gỡ vướng mắc 11 dự án BOT, cụ thể như sau:
Bố trí vốn nhà nước tham gia, hỗ trợ dự án trong giai đoạn khai thác
Việc bố trí vốn nhà nước tham gia, hỗ trợ dự án trong giai đoạn khai thác được tổ chức thực hiện như sau:
Trong Dự thảo Nghị quyết xác định danh mục các dự án bố trí vốn nhà nước hỗ trợ để tiếp tục thực hiện hợp đồng tại Phụ lục I kèm theo, cụ thể: Bố trí vốn nhà nước hỗ trợ (khoảng 8.482 tỷ đồng) hỗ trợ 4/11 dự án để tiếp tục thực hiện hợp đồng, bao gồm:
(1) Dự án cầu Ba Vì - Việt Trì hỗ trợ khoảng 598 tỷ đồng (tương ứng 41% tổng mức đầu tư, chiếm 55% so với giá trị quyết toán);
(2) Dự án cầu Thái Hà hỗ trợ khoảng 1.024 tỷ đồng (tương ứng khoảng 60% tổng mức đầu tư; 70% so với giá trị quyết toán);
(3) Dự án xây dựng hầm đường bộ qua Đèo Cả bổ sung khoảng 2.280 tỷ đồng thay thế hình thức hỗ trợ từ nguồn thu phí trên đường Hồ Chí Minh đoạn La Sơn - Túy Loan (tương ứng khoảng 37% tổng mức đầu tư, 37,5% so với giá trị quyết toán);
(4) Dự án cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn hỗ trợ khoảng 4.600 tỷ đồng (tương ứng khoảng 38% tổng mức đầu tư, 41% so với giá trị quyết toán).
Trong 4 dự án hỗ trợ vốn nhà nước, có 3 dự án có mức hỗ trợ vốn nhà nước chiếm tỷ lệ <50% tổng mức đầu tư. Đối với 1 dự án (cầu Thái Hà) có mức vốn nhà nước hỗ trợ chiếm tỷ lệ khoảng 60% tổng mức đầu tư, 70% so với giá trị quyết toán; dự án này được thực hiện trên địa bàn huyện Lý Nhân tỉnh Hà Nam là địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn theo quy định tại Nghị định số 31/2021/NĐ-CP của Chính phủ). Đối chiếu quy định tại Điều 69 Luật PPP: (i) tỷ lệ vốn nhà nước tham gia dự án không quá 50% tổng mức đầu tư của dự án (khoản 2 Điều 69 Luật PPP)45; (ii) đối với dự án thực hiện trên địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn thì tỷ lệ vốn nhà nước tham gia dự án không quá 70% tổng mức đầu tư (điểm 2a khoản 2 Điều 69 Luật số 57/2024/QH15 sửa đổi, bổ sung Luật PPP)46, việc đề xuất mức hỗ trợ nhà nước như trên là phù hợp.
Theo khoản Điều 4 Dự thảo Nghị quyết, trách nhiệm chia sẻ của nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án và bên cho vay
Khi thực hiện cơ chế, chính sách bố trí vốn nhà nước tham gia, hỗ trợ dự án trong giai đoạn khai thác, nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án và bên cho vay có trách nhiệm chia sẻ điều chỉnh hợp đồng tín dụng, phương án trả nợ phù hợp với doanh thu thực tế của dự án; điều chỉnh giảm tỷ suất lợi nhuận vốn chủ sở hữu, lãi suất vốn vay bảo đảm thời hạn vận hành, kinh doanh sau khi điều chỉnh không vượt quá thời hạn vận hành, kinh doanh theo hợp đồng dự án được ký kết giữa các bên.
Bố trí vốn nhà nước để thanh toán hợp đồng trước thời hạn
- Bố trí vốn nhà nước (khoảng 6.317 tỷ đồng) để thanh toán và chấm dứt hợp đồng trước thời hạn đối với 7/11 dự án; không tính lợi nhuận vốn chủ sở hữu trong giá trị đề nghị thanh toán; nhà nước hỗ trợ, thanh toán một phần lãi vay (khoảng 4%/năm từ thời điểm dự án đưa vào khai thác đến đến thời điểm chấm dứt hợp đồng) đối với khoản vay đầu tư dự án (nếu có). Bao gồm:
(1) Dự án tuyến tránh thành phố Thanh Hóa khoảng 882 tỷ đồng;
(2) Dự án xây dựng mới cầu Bình Lợi khoảng 571 tỷ đồng;
(3) Dự án cải tạo Quốc lộ 91 khoảng 1.278 tỷ đồng;
(4) Dự án xây dựng đường Thái Nguyên - Chợ Mới khoảng 2.631 tỷ đồng;
(5) Dự án đường Hồ Chí Minh qua tỉnh Đắk Lắk 379 tỷ đồng;
(6)Dự án xây dựng cầu An Hải khoảng 33 tỷ đồng;
(7) Dự án cải tạo, nâng cấp đường 39B đoạn thị trấn Thanh Nê khoảng 543 tỷ đồng.
Theo khoản 2 Điều 4 Dự thảo Nghị quyết, khi thực hiện chấm dứt hợp đồng trước thời hạn đối với các dự án trên nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án và bên cho vay có trách nhiệm chia sẻ:
- Đối với vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư: không tính lợi nhuận vốn chủ sở hữu trong giá trị đề nghị thanh toán.
- Đối với vốn vay: áp dụng mức lãi suất 4%/năm từ thời điểm dự án đưa vào vận hành đến thời điểm cấp có thẩm quyền quyết định chấm dứt hợp đồng dự án.
Xem thêm tại Dự thảo Nghị quyết.
Lê Quang Nhật Minh