
Phân loại thực phẩm đã qua chế biến sẵn theo 3 nhóm nguy cơ (Đề xuất)(Hình từ internet)
Tại Tờ trình chính sách của Luật an toàn thực phẩm (sửa đổi) do Bộ Y tế công bố. Việc xây dựng Luật An toàn Thực phẩm (sửa đổi) được thực hiện trên cơ sở nhận định về những bất cập, vướng mắc trong quá trình thực hiện Luật hiện hành, sự thay đổi của tình hình sản xuất, kinh doanh thực phẩm, cũng như nhu cầu tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và phù hợp với các cam kết quốc tế của Việt Nam.
Một trong những chính sách mới được Bộ Y tế đề xuất khi xây dựng Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) là phân loại thực phẩm đã qua chế biến sẵn theo 3 nhóm nguy cơ, cụ thể:
* Mục tiêu của chính sách:
Phân loại sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn theo mức độ nguy cơ, đồng thời sử dụng phương thức quản lý tiền kiểm kết hợp với hậu kiểm đối với các sản phẩm này nhằm mục tiêu: 1) để người dân sử dụng sản phẩm thực phẩm an toàn, chất lượng; 2) đơn giản hoá thủ tục hành chính; 3) giao thêm quyền, trách nhiệm cho các tổ chức, cá nhân kinh doanh đối với sản phẩm thực phẩm mình kinh doanh.
* Nội dung của chính sách:
- Trên cơ sở các nhóm nguy cơ quy định hình thức quản lý sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn thuộc nhóm nguy cơ cao theo hướng tăng cường quản lý tiền kiểm, hậu kiểm.
- Quy định việc hậu kiểm theo nhóm nguy cơ nhằm đảm bảo an toàn cho người sử dụng, đồng thời tránh gây lãng phí nguồn lực nhà nước.
- Đơn giản hóa thủ tục hành chính không yêu cầu phải đăng ký lưu hành đối với 100% sản phẩm thực phẩm mà chỉ yêu cầu đăng ký một số nhóm nguy cơ phải được kiểm soát chặt chẽ.
- Tăng quyền và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân kinh doanh đối với sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn.
* Các giải pháp thực hiện chính sách
- Phân loại sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn theo 3 nhóm nguy cơ:
(i) nguy cơ cao;
(ii) nguy cơ trung bình;
(iii) nguy cơ thấp.
Trên cơ sở phân loại này sẽ quy định phương thức quản lý: (i) thực hiện đăng ký lưu hành đối với sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn thuộc nhóm nguy cơ cao; (ii) công bố tiêu chuẩn áp dụng đối với nhóm sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn có nguy cơ trung bình và thấp.
- Trên cơ sở phân loại nguy cơ sẽ quy định: trách nhiệm thực hiện phân tích nguy cơ, phòng ngừa ngăn chặn sự cố, khắc phục sự cố, truy xuất nguồn gốc; hình thức, thời gian, tần suất kiểm tra theo kế hoạch, kiểm tra đột xuất, kiểm tra chuyên ngành và quy định mức xử phạt tối đa về vi phạm hành chính, thu hồi và xử lý sản phẩm thực phẩm không đảm bảo chất lượng và an toàn; thu hồi và tạm dừng tiếp nhận thủ tục hành chính để đảm bảo tính răn đe trong việc thực thi pháp luật.
- Nâng cao vai trò hệ thống kiểm nghiệm phục vụ quản lý nhà nước, chủ động lấy mẫu giám sát thị trường và quy định rõ ràng trách nhiệm giữa cơ quan kiểm nghiệm và cơ quan chịu trách nhiệm về chất lượng trong việc xử lý sản phẩm không đạt chất lượng và an toàn để kịp thời thu hồi, xử lý sản phẩm.
- Quy định việc kiểm tra nhà nước thực phẩm nhập khẩu, kiểm tra việc sản xuất, chế biến và lưu thông sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn trên thị trường được thực hiện theo ba cấp độ kiểm tra chặt, kiểm tra thường và kiểm tra giảm để xác định các nội dung kiểm tra và tần suất kiểm tra, dựa theo đánh giá mức độ nguy cơ cao, trung bình, thấp, căn cứ vào ba yếu tố: mức độ nguy cơ của hàng hóa; lịch sử tuân thủ của tổ chức/cá nhân; cảnh báo hoặc dấu hiệu vi phạm.
- Quản lý, kiểm tra, giám sát chặt chẽ hoạt động kinh doanh, quảng cáo trên sàn thương mại điện tử, ứng dụng thương mại điện tử và nền tảng xã hội.
Dự kiến, Dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) sẽ được trình Quốc hội xem xét tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI (tháng 4/2026).
Xem thêm chi tiết tại Tờ trình chính sách của Luật an toàn thực phẩm (sửa đổi).