Ngày 25/11/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 305/2025/NĐ-CP về viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài, có hiệu lực từ ngày ký.
Theo Điều 10 Nghị định 305/2025/NĐ-CP về trình tự, thủ tục tổng hợp và lựa chọn danh mục Báo cáo đề xuất cấp viện trợ được quy định như sau:
- Trên cơ sở khả năng cân đối ngân sách và tình hình thực tế, Bộ Tài chính, cơ quan có liên quan và cơ quan chủ quản thông báo, hướng dẫn, trao đổi, làm việc với bên tiếp nhận viện trợ hoặc cơ quan được ủy quyền của bên tiếp nhận viện trợ về chính sách, quy định, thủ tục, hồ sơ có liên quan và khả năng cung cấp viện trợ của Việt Nam; tìm hiểu nhu cầu, khả năng, chính sách, quy định, thủ tục, ưu tiên của bên tiếp nhận viện trợ trong tiếp nhận, quản lý, sử dụng viện trợ.
- Đối với viện trợ sử dụng ngân sách trung ương không phải là viện trợ đột xuất, Bộ Tài chính tổng hợp nhu cầu cấp viện trợ và báo cáo Thủ tướng Chính phủ trên cơ sở:
+ Văn bản đề nghị của bên tiếp nhận viện trợ kèm theo Báo cáo đề xuất cấp viện trợ (tiếng Anh và tiếng Việt) gửi Bộ Tài chính hoặc thông qua các kênh ngoại giao, các cơ chế hợp tác giữa Việt Nam và bên tiếp nhận viện trợ;
+ Trường hợp bên tiếp nhận viện trợ đã xác định được cơ quan chủ quản của Việt Nam và không có điều kiện hoặc khả năng lập Báo cáo đề xuất cấp viện trợ; trường hợp viện trợ nhân đạo, viện trợ quà tặng: Trên cơ sở văn bản đề nghị của bên tiếp nhận viện trợ hoặc yêu cầu thực tế, cơ quan chủ quản lập Báo cáo đề xuất cấp viện trợ (tiếng Anh và tiếng Việt) gửi Bộ Tài chính;
+ Trường hợp bên tiếp nhận viện trợ chưa xác định được cơ quan chủ quản của Việt Nam và đã có Báo cáo đề xuất cấp viện trợ (tiếng Anh và tiếng Việt): Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan xác định và đề nghị một cơ quan phù hợp làm cơ quan chủ quản.
+ Trường hợp bên tiếp nhận viện trợ chưa xác định được cơ quan chủ quản của Việt Nam và chưa có Báo cáo đề xuất cấp viện trợ: Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan xác định và đề nghị một cơ quan phù hợp làm cơ quan chủ quản để lập Báo cáo đề xuất cấp viện trợ (tiếng Anh và tiếng Việt) gửi Bộ Tài chính;
+ Căn cứ nguyên tắc, ưu tiên, khả năng cân đối ngân sách chi viện trợ, tình hình triển khai thực tế và ý kiến bằng văn bản của Bộ Ngoại giao và các cơ quan có liên quan, Bộ Tài chính tổng hợp Danh mục Báo cáo đề xuất cấp viện trợ phù hợp với tiêu chí được quy định tại khoản 2 Điều 11 của Nghị định 305/2025/NĐ-CP, báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt định kỳ 06 tháng hoặc trường hợp cần thiết theo chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ.
- Đối với viện trợ đột xuất sử dụng ngân sách trung ương, Bộ Ngoại giao chủ trì tổng hợp nhu cầu viện trợ và trình Thủ tướng Chính phủ Danh mục Báo cáo đề xuất cấp viện trợ trên cơ sở:
+ Tình hình và nhu cầu thực tế phát sinh;
+ Ý kiến của Bộ Tài chính và các cơ quan có liên quan;
+ Đối với phi dự án viện trợ bằng tiền: Bộ Ngoại giao là cơ quan chủ quản;
+ Đối với dự án, phi dự án không quy định tại điểm c khoản 3 Điều 10 Nghị định 305/2025/NĐ-CP: Bộ Ngoại giao đề xuất cơ quan, địa phương phù hợp làm cơ quan chủ quản;
+ Phương án bổ sung kế hoạch ngân sách viện trợ hằng năm sử dụng dự phòng ngân sách trung ương cho các cơ quan chủ quản để thực hiện viện trợ đột xuất.
- Đối với viện trợ sử dụng ngân sách địa phương, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tổng hợp nhu cầu cấp viện trợ trên cơ sở:
+ Văn bản đề nghị của bên tiếp nhận viện trợ kèm theo Báo cáo đề xuất cấp viện trợ (tiếng Anh và tiếng Việt) hoặc thông qua các kênh ngoại giao, các cơ chế hợp tác giữa Việt Nam và bên tiếp nhận viện trợ.
+ Căn cứ nguyên tắc, ưu tiên, khả năng cân đối ngân sách chi viện trợ, tình hình triển khai thực tế, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tổng hợp Danh mục Báo cáo đề xuất cấp viện trợ phù hợp với tiêu chí được quy định tại khoản 2 Điều 11 của Nghị định 305/2025/NĐ-CP.
+ Các nội dung về viện trợ cho nước ngoài để thực hiện nhiệm vụ đối ngoại khẩn cấp theo chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Chính phủ.
- Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Danh mục Báo cáo đề xuất cấp viện trợ sử dụng ngân sách trung ương và bổ sung kế hoạch ngân sách viện trợ hằng năm sử dụng dự phòng ngân sách trung ương cho các cơ quan chủ quản để thực hiện viện trợ đột xuất; Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh phê duyệt Danh mục Báo cáo đề xuất cấp viện trợ sử dụng ngân sách địa phương.
- Căn cứ quyết định phê duyệt của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính thông báo cho Bộ Ngoại giao, cơ quan chủ quản và bên tiếp nhận viện trợ; Căn cứ quyết định phê duyệt của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thông báo cho Bộ Tài chính, Bộ Ngoại giao và bên tiếp nhận viện trợ.
- Trường hợp không phải thực hiện trình tự, thủ tục tổng hợp và lựa chọn Danh mục Báo cáo đề xuất cấp viện trợ:
+ Viện trợ đột xuất sử dụng ngân sách địa phương cấp tỉnh;
+ Các khoản viện trợ sử dụng ngân sách trung ương đã được phía Việt Nam và bên tiếp nhận viện trợ thống nhất và thể hiện tại điều ước quốc tế, thỏa thuận về viện trợ hoặc biên bản các cuộc họp Ủy ban hỗn hợp, Ủy ban liên chính phủ, các cuộc họp cấp lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ với bên tiếp nhận viện trợ; các khoản viện trợ sử dụng ngân sách địa phương cấp tỉnh đã được địa phương phía Việt Nam và bên tiếp nhận viện trợ thỏa thuận hoặc thống nhất tại cuộc họp giữa hai phía;
+ Dự án, phi dự án thuộc chương trình viện trợ.
Bùi Nguyễn Duy Khánh