Ngày 10/12/2025, Quốc hội ban hành Luật Phòng bệnh 2025 trong đó quy định cụ thể về Đối tượng phải kiểm dịch y tế từ 01/07/2026.
Theo quy định tại Khoản 13 Điều 2 Luật Phòng bệnh 2025, kiểm dịch y tế là việc thực hiện các biện pháp y tế để phát hiện, ngăn chặn sự xâm nhập và lây truyền của bệnh truyền nhiễm qua cửa khẩu.
Theo quy định tại Khoản 1 Điều 20 Luật phòng bệnh 2025, kiểm dịch y tế được thực hiện tại cửa khẩu. Đối tượng phải kiểm dịch y tế bao gồm:
- Người nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh Việt Nam;
- Phương tiện vận chuyển nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh Việt Nam;
- Hàng hoá nhập khẩu, xuất khẩu, quá cảnh Việt Nam;
- Thi thể, hài cốt, tro cốt, mẫu bệnh phẩm, mô, bộ phận cơ thể người vận chuyển qua biên giới Việt Nam.
Nội dung kiểm dịch y tế
Theo quy định tại Khoản 2 Điều Điều 20 Luật phòng bệnh 2025, nội dung kiểm dịch y tế bao gồm:
- Thu thập thông tin đối với đối tượng phải kiểm dịch y tế và tình hình dịch bệnh trên thế giới;
- Khai báo y tế;
- Quan sát y tế bao gồm trực tiếp và gián tiếp;
- Kiểm tra y tế bao gồm kiểm tra giấy tờ hoặc thông tin liên quan đến y tế và kiểm tra thực tế. Kiểm tra thực tế được tiến hành trong trường hợp đối tượng phải kiểm dịch y tế xuất phát hoặc đi qua quốc gia, vùng lãnh thổ ghi nhận có trường hợp mắc bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A hoặc một số bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm B phải được cách ly y tế; đối tượng phải kiểm dịch y tế bị mắc hoặc nghi ngờ mắc bệnh hoặc mang hoặc có dấu hiệu mang tác nhân gây bệnh truyền nhiễm, trung gian truyền bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A hoặc một số bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm B phải được cách ly y tế;
- Xử lý y tế được thực hiện khi đã tiến hành kiểm tra y tế và phát hiện đối tượng phải kiểm dịch y tế bị mắc hoặc nghi ngờ mắc bệnh hoặc mang hoặc có dấu hiệu mang tác nhân gây bệnh truyền nhiễm, trung gian truyền bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A hoặc một số bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm B phải được cách ly y tế để áp dụng các biện pháp phòng, chống bệnh truyền nhiễm tại cửa khẩu. Trường hợp nhận được khai báo của chủ phương tiện vận chuyển hoặc có bằng chứng rõ ràng cho thấy đối tượng phải xử lý y tế quy định tại điểm này thì phải được cách ly ngay để áp dụng các biện pháp phòng, chống bệnh truyền nhiễm tại cửa khẩu.
Trách nhiệm trong việc thực hiện kiểm dịch y tế
Theo quy định tại Khoản 3 Điều Điều 20 Luật phòng bệnh 2025 quy định về trách nhiệm trong việc thực hiện kiểm dịch y tế như sau:
- Đối tượng quy định tại điểm a khoản 1 Điều 20 Luật Phòng bệnh 2025, chủ phương tiện hoặc người quản lý đối tượng quy định tại các điểm b, c và d khoản 1 Điều 20 Luật Phòng bệnh 2025 phải thực hiện việc khai báo y tế; chấp hành các biện pháp thu thập thông tin, quan sát y tế, kiểm tra y tế, xử lý y tế và thanh toán chi phí theo giá dịch vụ kiểm dịch y tế theo quy định của pháp luật;
- Tổ chức kiểm dịch y tế có trách nhiệm tổ chức thực hiện nội dung kiểm dịch y tế quy định tại khoản 2 Điều 20 Luật Phòng bệnh 2025; cấp giấy chứng nhận trong kiểm dịch y tế và thực hiện thông tin, báo cáo hoạt động kiểm dịch y tế;
- Các cơ quan chức năng tại cửa khẩu có trách nhiệm phối hợp với tổ chức kiểm dịch y tế trong việc thực hiện kiểm dịch y tế;
- Cơ quan nhà nước có thẩm quyền có trách nhiệm phối hợp với các cơ quan hữu quan của các nước, các tổ chức quốc tế trong công tác phòng, chống bệnh truyền nhiễm tại cửa khẩu.
Xem chi tiết tại Luật Phòng bệnh 2025 có hiệu lực từ 01/07/2026.
Nguyễn Ngọc Tố Uyên